بورسیه مولانا
- کارشناس ایرانی نوین
- بدون نظر
تحصیل در ترکیه دیگر فقط به قبولی در دانشگاههای این کشور محدود نمیشود. در سالهای اخیر برنامههای تبادل دانشجو و بورسیههای بینالمللی باعث شدهاند دانشجویان بتوانند بخشی از دوران تحصیل خود را در دانشگاههای معتبر ترکیه (از جمله دانشگاههای مورد تایید وزارت علوم و مورد تایید وزارت بهداشت ایران) بگذرانند و از امکانات آموزشی این کشور استفاده کنند.
یکی از مهمترین این برنامههای تبادل دانشجو، بورسیه مولانا بوده که توسط شورای آموزش عالی ترکیه راهاندازی شده است.
برای دانشجویان ایرانی، بورسیه مولانا فرصتی است تا بدون نیاز به مهاجرت دائمی، یک یا دو ترم در دانشگاههای ترکیه تحصیل نمایند، تجربه بینالمللی به دست آورند و رزومه تحصیلی خود را تقویت کنند. در این مقاله شرایط دریافت بورسیه مولانا، رشتههای تحت پوشش، مزایا، مراحل ثبتنام و سوالات متداول را بهطور کامل بررسی میکنیم.
بورسیه مولانا چیست؟
برنامهی مولانا یک طرح تبادل دانشجو و استاد میان دانشگاههای ترکیه و دانشگاههای سایر کشورهای جهان است که از سال 2011 توسط شورای آموزش عالی ترکیه اجرا میشود. برخلاف برخی برنامههای تبادل دانشجو که محدود به یک منطقه جغرافیایی هستند، مولانا تقریبا تمام کشورهای دنیا را پوشش میدهد.
دانشجویان میتوانند بین یک تا دو ترم تحصیلی را در دانشگاه مقصد سپری کنند و پس از پایان دوره به دانشگاه مبدا بازگردند. همچنین امکان حضور اساتید برای تدریس کوتاهمدت نیز در این برنامه وجود دارد.
مقایسه بورسیه مولانا با بورسیه بورسلاری
ویژگی | بورسیه مولانا | بورسیه بورسلاری |
نوع پذیرش | تبادل دانشجو (Exchange Program) | تحصیل تماموقت و اخذ مدرک (Degree-seeking) |
هدف برنامه | تحصیل برای ۱ یا ۲ ترم در دانشگاه مقصد | پذیرش دانشجو برای کل دوره تحصیلی |
مدت زمان | کوتاهمدت (حداقل ۱ و حداکثر ۲ ترم) | کل سنوات تحصیلی (۲ تا ۶ سال) + ۱ سال زبان |
حقوق ماهانه | متغیر (حدود ۱۲۰۰ تا ۱۵۰۰ لیر) | کارشناسی: ۴۵۰۰ لیر / ارشد: ۶۵۰۰ لیر / دکتری: ۹۰۰۰ لیر |
پوشش محل اقامت | بر عهده دانشجو است (معمولا ندارد) | خوابگاه رایگان دولتی دارد |
بلیط هواپیما | معمولا بر عهده دانشجو است | بلیت رفت و برگشت (اول دوره و آخر دوره) دارد |
بیمه درمانی | بر عهده دانشجو است | پوشش کامل بیمه سلامت عمومی |
شرط بازگشت | دانشجو باید به دانشگاه مبدأ بازگردد | ندارد (دانشجو میتواند بماند) |
مزایای بورسیه مولانا
بورسیه مولانا یکی از بهترین گزینهها برای کاهش هزینههای تحصیل در ترکیه است که در ادامه به برخی از این موارد میپردازیم.
تجربه تحصیل بینالمللی بدون مهاجرت کامل
بسیاری از دانشجویان تمایل دارند فضای آموزشی خارج از کشور را تجربه کنند اما قصد انتقال دائم ندارند. مولانا این فرصت را فراهم میکند که بخشی از تحصیل خود را در ترکیه بگذرانند.
دریافت کمکهزینه مالی
یکی از رایجترین تصورات اشتباه درباره بورسیه مولانا این است که تمام هزینههای تحصیل و زندگی دانشجو در ترکیه را پوشش میدهد. درحالیکه مولانا بیشتر یک برنامه تبادل دانشجو محسوب میشود و میزان حمایت مالی آن نسبت به بورسیههای دیگر محدودتر است.
با این حال دانشجویان پذیرفتهشده میتوانند از کمکهزینه ماهانه، معافیت از پرداخت شهریه دانشگاه مقصد و برخی حمایتهای آموزشی بهرهمند شوند.
کمکهزینه ماهانه دانشجویی
دانشجویان شرکتکننده در برنامه مولانا کمکهزینه ماهانه دریافت میکنند. میزان این مبلغ هر سال توسط شورای آموزش عالی ترکیه تعیین میشود و بسته به کشور مقصد، دانشگاه و بودجه میتواند متفاوت باشد. در بسیاری از دانشگاهها این مبلغ بین 1200 تا 1500 لیر در ماه (آپدیت می ۲۰۲۶) اعلام شده است.
نکته مهم این است که معمولا فقط 70 تا 80 درصد مبلغ بورسیه در طول دوره پرداخت میشود و بخش باقیمانده پس از بررسی موفقیت تحصیلی دانشجو آزاد خواهد شد.
معافیت از پرداخت شهریه دانشگاه میزبان
دانشجویان مولانا شهریهای به دانشگاه ترکیهای که به آن اعزام میشوند پرداخت نمیکنند. تنها موظفاند وضعیت ثبتنام خود را در دانشگاه مبدا حفظ کنند و در صورت وجود شهریه، آن را به دانشگاه اصلی خود بپردازند.
ادامه دریافت بورسیههای قبلی
اگر دانشجو در کشور خود از بورسیهی دیگری استفاده کند، معمولا میتواند همزمان آن را حفظ کند. دریافت بورسیه مولانا باعث قطع سایر حمایتهای مالی دانشجو نمیشود.
هزینه خوابگاه و اقامت
برخلاف بورسیههای دیگر ترکیه، مولانا بهصورت مستقیم خوابگاه رایگان تضمین نمیکند. بعضی دانشگاهها ممکن است امکانات خوابگاهی در اختیار دانشجویان تبادلی قرار دهند اما این موضوع به دانشگاه مقصد بستگی دارد و در همه دانشگاهها یکسان نیست.
به همین دلیل دانشجو باید پیش از اقدام، شرایط اسکان دانشگاه مقصد را بهطور جداگانه بررسی کند.
هزینه بلیت هواپیما
در اکثر موارد برنامه مولانا هزینه بلیت رفتوبرگشت را پوشش نمیدهد و دانشجو باید هزینه سفر خود را شخصا پرداخت کند. مگر اینکه دانشگاه یا پروژه خاصی حمایت مالی جداگانه ارائه دهد.
بیمه درمانی
پوشش بیمه در برنامه مولانا سراسری و تضمینشده نیست. برخی دانشگاهها راهنماییهای لازم برای بیمه دانشجویی را ارائه میکنند اما هزینه آن معمولا بر عهده خود دانشجو است.
مبلغ بورسیه مولانا برای مقاطع مختلف
یکی از نکات قابل توجه این است که در برنامه مولانا مبلغ کمکهزینه معمولا بر اساس مقطع تحصیلی تعیین نمیشود و بیشتر به بودجه برنامه، کشور مقصد و تصمیم شورای آموزش عالی ترکیه بستگی دارد.
بنابراین برخلاف بسیاری از بورسیهها، دانشجوی کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری ممکن است کمکهزینهای نزدیک به هم دریافت کنند.
| مقطع تحصیلی | وضعیت بورسیه |
| کاردانی | امکان دریافت کمکهزینه ماهانه |
| کارشناسی | امکان دریافت کمکهزینه ماهانه |
| کارشناسی ارشد | امکان دریافت کمکهزینه ماهانه |
| دکتری | امکان دریافت کمکهزینه ماهانه |
شورای آموزش عالی ترکیه اعلام کرده است که میزان بورسیه میتواند تا سه برابر کمکهزینه پایه دانشجویان ترکیه تعیین شود و نرخ نهایی هر سال متغیر است.
آیا بورسیه مولانا هزینه زندگی در ترکیه را کامل پوشش میدهد؟
کمکهزینه مولانا بیشتر برای کاهش بخشی از هزینههای دانشجو در نظر گرفته شده و معمولا بهتنهایی برای پوشش کامل اجاره، خوردوخوراک، حملونقل و سایر مخارج زندگی در شهرهای بزرگی مانند استانبول یا آنکارا کافی نیست.
به همین دلیل بسیاری از دانشجویان بخشی از هزینههای خود را شخصاً تأمین میکنند یا از بورسیهها و حمایتهای جانبی دانشگاه استفاده میکنند.
- تقویت رزومه تحصیلی
سابقه حضور در یک دانشگاه خارجی میتواند برای اپلای مقاطع بالاتر یا ورود به بازار کار بینالمللی یک امتیاز مهم باشد.
- آشنایی با محیط دانشگاهی ترکیه
اگر در آینده قصد تحصیل یا کار در ترکیه را داشته باشید، شرکت در بورسیه مولانا دید واقعیتری از شرایط دانشگاهها و زندگی دانشجویی به شما میدهد.
- شبکهسازی بینالمللی
یکی از مزایای کمتر گفتهشده مولانا، ارتباط با دانشجویان و اساتید کشورهای مختلف است؛ موضوعی که در آینده تحصیلی و شغلی میتواند ارزش زیادی داشته باشد.
شرایط دریافت بورسیه مولانا
برای شرکت در برنامه مولانا باید چند شرط اصلی را داشته باشید:
- دانشجوی مقطع کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ارشد یا دکتری باشید.
- دانشگاه مبدا شما با دانشگاه مقصد قرارداد مولانا داشته باشد.
- معدل کارشناسی و کاردانی حداقل 2.5 از 4 باشد.
- معدل کارشناسی ارشد و دکتری حداقل 3 از 4 باشد.
- امتیاز نهایی معمولا بر اساس 50 درصد معدل و 50 درصد نمره زبان محاسبه میشود.
- دانشجویان سال اول کارشناسی امکان استفاده از برنامه را در ترم نخست ندارند.
بورسیه مولانا برای ایرانیان
یکی از سوالات پرتکرار این است که آیا ایرانیها میتوانند از بورسیه مولانا استفاده کنند؟
ایران جزو کشورهایی است که دانشگاههای متعددی در آن با دانشگاههای ترکیه تفاهمنامه همکاری دارند. به همین دلیل دانشجویان ایرانی در صورت وجود قرارداد بین دو دانشگاه میتوانند برای برنامه مولانا اقدام کنند.
نکته مهم این است که پذیرش شما بیشتر از ملیت، به همکاری دانشگاه مبدا و مقصد، معدل، سطح زبان و ظرفیت دانشگاه بستگی دارد.
لیست رشتههای بورسیه مولانا
یکی از مزیتهای مهم مولانا این است که محدود به چند رشته خاص نیست. تقریباً تمامی رشتههایی که میان دو دانشگاه طرف قرارداد ارائه میشوند، میتوانند تحت پوشش برنامه قرار بگیرند.
برخی از پرمتقاضیترین رشتهها عبارتاند از:
- پزشکی
- دندانپزشکی
- داروسازی
- پرستاری
- مهندسی کامپیوتر
- مهندسی برق
- مهندسی عمران
- معماری
- مدیریت
- اقتصاد
- روابط بینالملل
- علوم سیاسی
- روانشناسی
- زبان و ادبیات ترکی
- مترجمی
- هنر و طراحی
به همین دلیل نمیتوان یک لیست ثابت برای تمام دانشگاهها ارائه کرد و باید رشتههای قابل تبادل را در توافقنامه دانشگاه خود بررسی کنید.
نیاز به راهنمایی دارید؟
با تکمیل این فرم، کارشناسان ما با شما تماس می گیرند و شما می تواند به صورت رایگان توسط متخصصین ما مشاوره شوید.
چگونه بورسیه مولانا بگیریم؟
مرحله اول: بررسی قرارداد دانشگاه
ابتدا باید مشخص کنید دانشگاه شما با کدام دانشگاههای ترکیه قرارداد مولانا دارد.
مرحله دوم: آمادهسازی مدارک
معمولا مدارک زیر مورد نیاز هستند:
- ریزنمرات
- گواهی اشتغال به تحصیل
- مدرک زبان (در صورت نیاز)
- فرم درخواست
- کپی پاسپورت یا کارت شناسایی
مرحله سوم: ثبت درخواست
درخواست از طریق دفتر روابط بینالملل یا دفتر هماهنگی مولانا در دانشگاه انجام میشود.
برای اطلاعات بیشتر با کارشناسان ایرانی نوین در ارتباط باشید.
مرحله چهارم: ارزیابی
پرونده متقاضیان براساس معدل، سطح زبان و ظرفیت موجود بررسی میشود.
مرحله پنجم: دریافت پذیرش و شروع فرآیند ویزا
پس از تایید نهایی، دانشجو برای دریافت نامه پذیرش و انجام مراحل سفر اقدام میکند.
آیا بورسیه مولانا تحصیل رایگان است؟
خیر. مولانا یک برنامه تبادل دانشجو است و میزان حمایت مالی آن بسته به دانشگاه و شرایط برنامه متفاوت است.
آیا دانشجویان ایرانی میتوانند در برنامه مولانا شرکت کنند؟
بله، در صورتی که دانشگاه ایرانی و دانشگاه ترکیهای موردنظر دارای توافقنامه مولانا باشند.
مدت زمان برنامه مولانا چقدر است؟
معمولا از یک ترم تا دو ترم تحصیلی.
